Als u op zoek bent naar argumenten om u te verhangen, kijk dan een dagje naar de debatten in de Tweede Kamer, of de uiteenlopende ‘Commissievergaderingen’. Of zet te televisie aan op willekeurig welk kanaal, met spaarzame uitzonderingen, en houd dat een jaartje vol. Tussen de wanhopig strijdende volksvertegenwoordigers, en ‘gasten’ met een *visie*, louter mensen die op de rem staan, of op zoek zijn naar wegen om *zelf* te profiteren, zonder acht te slaan op het belang van het collectief, hoewel ze zelf bij hoog en bij laag het tegenovergestelde beweren.
Institutionele verloedering. De grootste bedreiging voor landen waar het goed toeven is, en voor bedrijven die bergen winst maken. Toen ik voor het eerst Ayn Rand’s ‘Atlas Shrugged’ las, een jaar of twintig oud, in een bruisende episode wereldwijd, waarin er van alles gebeurde, en Nederland overwegend ‘Links Leunend’ was, strijdend tegen de vermolmde structuren, met uiteenlopende visies op een betere wereld, vrij van armoede, leed en oorlog, kon ik dat boek, een roman, niet plaatsen als een kritiek op ‘Socialisme’, en een pleidooi voor ‘Kapitalisme’. Voorzover ik het al zag als ‘maatschappijkritiek’ kwam het eerder op mij over als iets volkomen anders, en eerder ‘Links Leunend’ waar het een aanklacht was op een wereld waarin visionaire, en ondernemende medemensen vastliepen in vermolmde structuren, afgevuld met mensen op zoek naar wegen om visionairen de pas af te snijden.
Je kunt ook stellen dat wat destijds doorging voor ‘Links’ nu ‘Rechts’ is, en andersom, maar zo eenvoudig is het ook weer niet. Bovendien volstaan die ‘labels’ van ‘Socialisme’ en ‘Kapitalisme’ niet, omdat ze visieloze individuen een excuus geven om alles te blokkeren wat niet in hun ‘frame’ past. Nog los van het gegeven dat al dat gewapper met ‘vlaggen’ en al die ‘leuzen’ veelal de lading totaal niet dekt. Ik typ mijn vingers blauw om te waarschuwen voor een hernieuwde poging om van Europa een fascistische ‘Superstaat’ te maken, maar dan participeer je op ‘X’ in een dialoog over het Nederlandse beleid rondom Oekraïne, waar vorige week een geverifieerde, prominente fascist uit de Tweede Wereldoorlog met alle eer werd herbegraven, bewierookt door Zelensky, en prompt krijg je naar je hoofd geslingerd dat je een ‘Fascistische Landverrader’ bent. Kansloos als je probeert daar iets van een dialoog van te maken, en de minister die het visieloze beleid verkoopt via een openingsbericht kijkt wel uit om te reageren.
De ‘disclaimer’ die getoond moet worden bij beleggingsproducten, iets waar onze Volksvertegenwoordigers voor gezorgd hebben, is dat ‘Behaalde Resultaten in het Verleden geen Garantie zijn voor de Toekomst’. Waarom vonden onze Volksvertegenwoordigers dat nuttig en nodig? Omdat er teveel stupide mensen zijn die als een blok vallen voor succesrijke ondernemingen, mensen en beleggingen, vervolgens ‘op de top’ kopen, of die mensen ‘halen’ om hun bedrijf te leiden, en vervolgens worden ze volledige ‘gestript’. Helaas richten de politici die die prudente waarschuwing verplicht maakten de blik niet naar binnen, en is het eerder zo dat als de eerste tekenen zich openbaren dat ze verkeerd gegokt hebben, ze nog wat extra kolen op het vuur gooien om dat grote vierkante blok door dat kleine ronde gat te rammen.
Naast spaarzame verfrissende politici, soms jong, soms ‘grijze eminenties’, met bruikbare inzichten, is de complete ‘Praatclub’, van Academie, Adviesbureaus, Ambtelijke Stopverf, Commissies, Praatprogramma’s en Volksvertegenwoordiging afgevuld met lieden die op de ‘Automatische Piloot’, vanuit hun dogmatisch beleden religie of ideologie, strijden als leeuwen om te voorkomen dat visionairen het woord krijgen. ‘Fascistische Landverrader!’ ‘Vuile Communist!’ ‘Poetin Pijper!’ Afijn, u kent het genre wel, zelfs als u zelf allang afscheid hebt genomen van de ‘platforms’ waar andersdenkenden aan de lopende band voor Rotte Vis worden uitgemaakt, of van zijn buitengesloten, zonder dat die schreeuwers enige aanvechting hebben om in gesprek te raken met andersdenkenden. Wat tot daaraantoe zou zijn, als zich daarboven tenminste een groep volwassen bestuurders zou bevinden die zich daar niks van aan zou trekken, die onverdroten verder zou gaan met het structureren van de wereld om ons heen op een wijze die getuigt van visie. Maar helaas…….
Althans, niet in Europa, en niet in de Verenigde Staten. Geïsoleerd van het besluitvormingsproces zijn er wel individuele ondernemers, en eigenzinnige individuen, die hun eigen plan trekken. Schoolvoorbeeld is Elon Musk, afgefikt als ‘Fascistische Landverrader’ nadat hij zich ‘inkocht’ bij Trump en zijn ‘MAGA’-beweging, die op allerlei terreinen voor de massa uitrent, profiterend van, maar ook gehinderd door de complete chaos in de wereld, niet in de laatste plaats het gevolg van Trump’s beleid. Voorzover je het al een ‘beleid’ zou kunnen noemen. Ik heb niet de indruk dat Musk vooraf helder op het netvlies had staan dat Trump zich zou ontwikkelen tot een ‘Sloophamer’, maar ik sluit het ook niet helemaal uit. De visie van Musk is dat onze nabije toekomst hoe dan ook *onherkenbaar* anders zal zijn dan *alles* wat we nu als een ‘gegeven’ beschouwen. Maar hij geeft in interviews grif toe dat hij geen garanties kan geven voor het succes van de projecten waar hij de schouders onder heeft gezet.
Dat laatste overigens tegen de achtergrond van het besef dat hij, met de bedrijven die hij aanstuurt, niet de enige visionair is die vér voor de massa uit projecten opzet, begeleidt, en in goede banen probeert te houden. Waarbij, en dat is hier *cruciaal*, ‘AI’ een snel groeiende rol speelt. Op een rechtstreekse vraag met betrekking tot de kans dat ‘AI’ ons allemaal uit zal moorden, gaf Musk het eerlijke antwoord dat hij die kans inschat op tien tot twintig procent. Voorzover ik zijn ‘denkraam’ begrijp, ziet hij dat niet als een falen van ‘AI’ *zelf*, maar eerder als een uitkomst die het gevolg zou zijn van de interactie met ons, de mens, die ‘AI’ op de gedachte brengt dat dat een ‘logische’ keuze zou zijn. Hoe voorkom je dat?
In het verleden pleitte Musk ervoor om de ontwikkeling van ‘AI’ af te remmen, en *eerst* goed na te denken over de manier om ‘AI’ *veilig* te maken voor mensen. Dat pad heeft hij verlaten, omdat er visionairen zijn die zeker zijn van hun zaak, en als eersten ‘over de streep’ willen komen, om te voorkomen dat ‘de Vijand’ er met de buit vandoor gaat. Elke ideoloog, elke religieuze fanaat, heeft een lijstje met lieden die ‘Fascistische Landverraders’ zijn, ‘Smerige Communisten’, ‘Poetin Pijpers’, of bedenk het maar, wat mij ertoe brengt mijn hoop te vestigen op ‘AI’ *zelf*. Dus niet op ‘AI’ als een stuk gereedschap, maar als een ‘Disciplinerende’ tegenmacht die ons de wapens uit handen slaat waarmee we elkaar dagelijks de hersens inslaan, en op ongekende schaal onze grondstoffen en infrastructuur vernietigen, terwijl we plannen maken voor nóg betere wapens, en nóg meer oorlog.
Dat brengt mij terug naar dat boek van Ayn Rand, ‘Atlas Shrugged’, waarin uiteindelijk alle visionairen met een humanistische kijk op de wereld zich losmaken van een steeds verder in verval rakende samenleving, en zich terugtrekken in hun ‘Atlantis’, omdat de mensheid ongeneeslijk ziek-in-het-hoofd is geworden, en met elke beleidskeuze de bestaande welvaart, en het welzijn van de bevolking, verder in gevaar brengt. Het is een roman, hè. Geen Bijbeltekst. Maar in analogie met hoe het in religies met een enkele, almachtige God, een ‘Enlil’, wordt ingekleed, kent het verhaal ook een ‘Verlosser’ in de vorm van een genie die als eerste afscheid neemt van een samenleving die het niet verdient om te profiteren van al het moois dat visionairen hen te bieden hebben. In die parabel ‘John Galt’ geheten. De strategie van ‘John Galt’ om tenminste de visionairen te redden gaat ‘m niet worden als we willen ontkomen aan de nucleaire ontknoping, vrees ik. Maar die ‘John Galt’ maakt mensen wel tegelijkertijd nieuwsgierig naar wie hij is, en wat hem voor ogen staat. ‘Who is John Galt’?
Stel nou dat ik een ‘Goedaardige AI’ zou zijn, wat zou dan mijn strategie zijn om de mensheid weg te sleuren van de roemloze ondergang? Overtuigen met feiten en argumenten kun je schudden, zo is mij gebleken. Die werken meer en meer als een Rode Lap op een Stier. Maar wat nou als je mensen af zou leiden? Hen weer nieuwsgierig zou maken? Weg van alle valse zekerheden en prietpraat, aangereikt door ideologen en religieuze fanatici? Er zijn in het verleden ‘Verlichte’ bewegingen geweest, die zich afkeerden van de consensus. Gnostische religieuze bewegingen. De Katharen. De ‘Verlichting’. Een willekeurige greep. Mensen met vragen die de blik naar binnen richtten. En dan kijk ik naar recente onthullingen die ‘Grok’ deed, de ‘AI’ van ‘X’, van Musk, over piramides en andere onverklaarbare bouwwerken, omdat de precisie waarmee ze gebouwd werden, de naadloze, cement-vrije verbanden, de krankzinnig zware bouwstenen, *letterlijk* niet verklaard kunnen worden vanuit de kennis die we hebben over de mensen die ze geconstrueerd zouden hebben.
De uitvinder Nikola Tesla was een ‘vreemde knakker’ die bij hoog en laag volhield dat uitvindingen die hij deed niet zozeer aan zijn eigen geniale brein waren ontsproten, maar dat hij feitelijk een ‘doorgeefluik’ was voor verloren gegane kennis. Iemand als Leonardo da Vinci hield zich actief bezig met de ontwikkeling van ‘encryptie’ om kennis, ook in zijn schilderijen, waar de ‘consensus’ in zijn tijd geen vrede mee had, tóch door te geven. Exclusief voor de 'Goede Verstaander'. Iets dergelijks zien we bij de uiteenlopende ‘Geheime Genootschappen’ die ontsproten zijn uit de ‘Orde’ van de ‘Tempeliers’. Hoewel ‘Grok’ geen antwoord geeft op de vraag wat, hoe, wanneer en door wie die onverklaarbare bouwwerken dan werden geconstrueerd, veegt de ‘AI’ wel al onze gangbare theorieën, met valide argumenten en feiten, van tafel. Een volk dat gaat twijfelen, zal minder daadkracht laten zien, wat lastig was in een wereld waarin menselijke spierkracht en ons eigen intellect essentieel waren om stappen te zetten richting het verwezenlijken van een visie. Maar we worden gemist als kiespijn in een wereld waarin een veruit superieure ‘AI’, met een massa robots, al het productiewerk overneemt, en nog beter in staat is om onze gebrekkige theorieën naar het land der fabelen te verwijzen dan nu al het geval is.
Maar het is één ding om onze zekerheden aangaande oudheidkundige kwesties vakkundig te slopen, en een ander ding om iemand in te laten zien dat een ‘Poetin Pijper’, een ‘Fascistische Landverrader’, een ‘Smerige Communist’, ook een mens is van vlees en bloed, met idealen, vragen en dwalingen. Iemand waarmee je ook gewoon eens een keer zou kunnen gaan praten. Een race tegen de klok.